Trẻ em và quyền được chơi

Giáo dục

Trẻ em và quyền được chơi

Chỉ có khoảng 20% phụ huynh ý thức và hành động đúng để cho trẻ đảm bảo quyền được vui chơi.

Bản tin liên quan

Đó là khảo sát của Trung tâm Phát triển cộng đồng và Công tác xã hội (Codes) qua nhiều năm tư vấn, thúc đẩy cho trẻ em được đảm bảo quyền vui chơi, học kỹ năng sống.

Pháp Luật TP.HCM đã có cuộc trao đổi với ông Lê Thế Nhân, Giám đốc Codes, về vấn đề này.

Quốc tế: Trẻ vui chơi để phát triển

. Phóng viên: Công ước quốc tế về quyền trẻ em và Luật Bảo vệ, chăm sóc và giáo dục trẻ em đều xem việc vui chơi là một trong những quyền của trẻ em. Nó thuộc về nhóm quyền phát triển. Theo ông, vì sao quyền này lại có ảnh hưởng quan trọng đến việc phát triển của trẻ em đến vậy?


 
+ Ông Lê Thế Nhân: Theo Công ước quốc tế, quyền trẻ em được chia làm bốn nhóm: Quyền sống còn, quyền được bảo vệ, quyền phát triển, quyền tham gia. Quyền vui chơi nằm trong nhóm quyền phát triển, bao gồm mọi hình thức giáo dục và quyền được có mức sống đầy đủ cho sự phát triển về thể lực, trí tuệ, tinh thần, đạo đức và xã hội của trẻ; quyền được chăm sóc sức khỏe, được học tập và phát triển năng khiếu; quyền vui chơi, giải trí, hoạt động văn hóa, nghệ thuật, thể dục thể thao, du lịch.

Việt Nam đã luật hóa quy định này tại Điều 17 Luật Bảo vệ, chăm sóc và giáo dục trẻ em như sau: “Trẻ em có quyền vui chơi, giải trí lành mạnh, được hoạt động văn hóa, nghệ thuật, thể dục thể thao, du lịch phù hợp với lứa tuổi”.

Khi trẻ em sớm tiếp cận, làm quen và ứng dụng khoa học công nghệ tiên tiến thì việc vui chơi giải trí lành mạnh là đặc biệt quan trọng, giúp trẻ thoải mái về tinh thần, cân bằng về sức khỏe. Việc thực hiện quyền vui chơi, giải trí của trẻ em chính là một bước chuẩn bị về tâm lý, sự năng động và sự thích nghi cho một xã hội công nghiệp phát triển mạnh trong tương lai.

. Đã có nhiều năm nỗ lực thúc đẩy việc vui chơi cho trẻ, ông đánh giá việc thực hiện quyền vui chơi của trẻ ở nước ta đang diễn ra như thế nào?

+ Quyền vui chơi, giải trí mới chỉ đáp ứng một phần rất nhỏ. Ở các đô thị, theo luật định thì khi quy hoạch các khu dân cư phải dành không gian cho trẻ em vui chơi nhưng nhiều khu dân cư bị vắng bóng sân chơi của trẻ hoặc nếu có thì cũng rất ít ỏi, không phong phú. Ở nông thôn, không gian dù rộng nhưng không mấy an toàn.

Khảo sát ở vùng đầm phá Tam Giang, Huế cho thấy nơi đây đang thiếu trầm trọng khu vui chơi cho trẻ em, trẻ đang vui chơi hằng ngày trong môi trường nguy hiểm. Ở vùng sông nước, các em lên thuyền đi chơi hằng ngày, điện đóm giăng sát xuống gần mặt đường, có những trạm biến áp trẻ em có thể lên đó nằm chơi. Kỹ năng nhận biết các mối nguy hiểm đã thiếu, môi trường có nhiều nguy cơ sẽ dẫn tới hậu quả khó lường. Có nhiều trường hợp đuối nước đã xảy ra.

Trẻ em thành thị thích thú khi được về quê vui chơi. Ảnh: PV

Việt Nam: Trẻ em chơi ít, học nhiều

. Theo ghi nhận của ông, có khoảng bao nhiêu phần trăm phụ huynh nhận thức được tầm quan trọng của việc vui chơi đối với sự phát triển của trẻ?

+ Chúng tôi chia phụ huynh ra làm hai nhóm. Nhóm thứ nhất chiếm 80% cho rằng học tập là quan trọng hơn vui chơi, trẻ cần phải học tập để thành người. Vì nhận thức này, nhiều em phải học ba buổi/ngày đến phờ người. Nhóm còn lại là các phụ huynh nhận thức được tầm quan trọng của việc vui chơi, rèn luyện kỹ năng sống, cho trẻ quan sát cuộc sống quan trọng không kém việc học tập chính quy ở trường. Trong số 20% này có những phụ huynh (phần lớn là ở đô thị) dù biết nhu cầu vui chơi của con là cần thiết nhưng bận quá, đành cho qua. Vì thế số trẻ thực sự được vui chơi đúng nhu cầu của mình không nhiều.

. Theo ông giải pháp cho vấn đề này là gì?

+ Phụ huynh thường áp đặt suy nghĩ của mình cho trẻ. Để trẻ thực sự được vui chơi theo nhu cầu, người lớn cần cung cấp thông tin và gợi ý cho trẻ lựa chọn các kiểu chơi. Trẻ không được vui chơi đủ xuất phát từ nhiều nguyên nhân: Cha mẹ có nhận thấy đó là nhu cầu chính thức cần tạo điều kiện cho con cái hay không? Nếu cha mẹ nhận thấy rồi thì xã hội có đủ môi trường để đáp ứng cho trẻ không? Để giải quyết điều này phải cần sự chung tay của cả cộng đồng nhưng trước hết, cha mẹ phải là người thay đổi tư duy, tạo điều kiện cho con vui chơi mọi lúc, mọi nơi có thể. Phụ huynh nên để con tự ra quyết định và tự chịu trách nhiệm trong việc bố trí thời gian chơi và học của mình.

Riêng tại Codes, hằng năm chúng tôi đều tổ chức chương trình “Mùa hè của em” miễn phí cho các em. Năm nay, chương trình cho khoảng 300 lượt em ở đầm phá Tam Giang, Huế. Chúng tôi cho lực lượng tình nguyện viên giỏi chuyên môn và có tâm huyết để hằng tuần vui chơi với trẻ. Hướng dẫn cách thức tổ chức sinh hoạt vui chơi giải trí, các hoạt động văn hóa tại cộng đồng. Qua đó rèn cho các em có thói quen chơi với nhau trong không gian an toàn, thúc đẩy phụ huynh tham gia vào quá trình đó để trẻ em thực sự được chơi. Qua năm năm tổ chức chương trình này, chúng tôi thấy các em tự tin, chủ động tham gia vào các khóa vui chơi ngày càng nhiều.

. Xin cảm ơn ông.

THANH MẬN thực hiện

NGUYỄN PHẠM HOÀNG VY, sáu tuổi, lớp lá 3, Trường Mầm non 9, quận 3:

“Con mong cho mau hết hè để con được đi học lớp 1. Với lại con thích được ba mẹ dắt đi chơi nữa, nhất là đi biển. Con thích được tắm biển thôi!”.

LÊ TỰ MINH TRÍ, chín tuổi, Trường Tiểu học Lê Văn Tám, Tân Phú:

“Về quê là vui nhất, quê nội hay quê ngoại gì cũng vui vì có nhiều anh chị em. Ở đây ba mẹ con bận làm việc, ít có ai chơi với con nên con chỉ mong hè để được về quê với các anh thôi. Thích nhất là được các anh dắt đi bắt chuột ngoài ruộng!”.

NGÔ THÙY ANH, lớp 2, Trường Tiểu học Lê Thị Hồng Gấm, Tân Bình:

“Nghỉ hè, con thích đi về nội và đi bơi với em Cò. Con thích chơi iPad nữa nhưng ba mẹ sợ con hư mắt nên không cho chơi!”.


BÌNH LUẬN

BẠN CÓ THỂ QUAN TÂM