Chưa công bằng với ĐH ngoài công lập

Giáo dục

Chưa công bằng với ĐH ngoài công lập

(PL)- Sự đầu tư của Nhà nước quá không công bằng vào hai loại hình trường công lập và ngoài công lập, tạo nên sự bất công cho người học và chất lượng đào tạo trong các trường ngoài công lập.

Bản tin liên quan

Sáng 8-10, báo Pháp Luật TP.HCM phối hợp với Hiệp hội Các trường ĐH-CĐ ngoài công lập (NCL) tổ chức buổi tọa đàm với chủ đề “Hướng phát triển cho các trường ĐH-CĐ NCL”.

Mở đầu, TS Nguyễn Đức Nghĩa, Phó Giám đốc ĐHQG TP.HCM, cho rằng số lượng các cơ sở giáo dục ĐH-CĐ NCL hiện đang tăng nhanh. Tính đến năm 2014 đã có 90 trường (60 trường ĐH, 30 trường CĐ), chiếm 22% tổng số trường ĐH-CĐ trên cả nước.

Tuy nhiên, số sinh viên đang học tại các trường NCL chưa tăng tương xứng, hiện chiếm chưa đến 15% tổng số sinh viên cả nước. Xem vậy, để đạt con số 40% sinh viên NCL như Chiến lược phát triển giáo dục 2009-2020 đã đề ra cho mục tiêu đến năm 2020 là khó thực hiện, nếu không muốn nói là viễn tưởng. Bởi vậy, theo TS Nghĩa, đã đến lúc cần sớm có một quyết sách nhằm định hướng cho sự phát triển giáo dục ĐH-CĐ NCL.

Giậm chân tại chỗ

Theo TS Nghĩa, hiện nay hệ thống các trường ĐH-CĐ NCL đang đứng trước nhiều khó khăn, thử thách về cơ chế, chính sách và kể cả quan điểm nhìn nhận, đánh giá vai trò, hiệu quả, phương thức hoạt động... Tất cả điều đó làm cho các trường ĐH-CĐ NCL hiện gặp nhiều khó khăn để phát triển, mà một khó khăn trước mắt là việc tuyển sinh đầu vào luôn không đạt kế hoạch. Nguồn kinh phí hoạt động các trường ĐH-CĐ NCL dựa chủ yếu trên học phí của người học, nay nếu không tuyển sinh được thì ảnh hưởng rất lớn đến hoạt động của trường.

TS Nguyễn Đức Nghĩa, Phó Giám đốc ĐHQG TP.HCM: “Cần sớm có một quyết sách nhằm định hướng cho sự phát triển giáo dục ĐH-CĐ NCL”. Ảnh: HUYỀN VI

Đồng tình với TS Nghĩa, TS Lê Trường Tùng, nguyên Hiệu trưởng Trường ĐH FPT, cho rằng: Hiện nay cứ 10 sinh viên đang học CĐ-ĐH thì có chín sinh viên đang học tại các trường công lập. Với một nước không giàu có như Việt Nam, chỉ dựa vào hệ thống giáo dục công lập thì hiển nhiên giáo dục ĐH khó phát triển. Số liệu thống kê từ năm 2012 cho thấy tỉ lệ sinh viên đang theo học tại các trường NCL là khoảng 13% trong khi năm 2002 tỉ lệ này đã là 13%. Sau 10 năm con số này không thay đổi và đang giậm chân tại chỗ. “Vậy 10 năm qua chúng ta đã có những chính sách gì để phát triển các trường NCL?” - TS Tùng đặt vấn đề.

Theo TS Dương Tấn Diệp, để hệ thống trường NCL phát triển cần làm rõ quy chế trường lợi nhuận và không lợi nhuận, quyền quản lý tài sản của người góp vốn trong trường NCL, qua đó các nhà đầu tư mới thật sự yên tâm khi quyết định đầu tư vào giáo dục ĐH.

Xác định quyền lực gốc

TS Nguyễn Thị Anh Đào, Chủ tịch HĐQT ĐH Đông Á, cho rằng sự đầu tư của Nhà nước quá không công bằng vào hai loại hình trường công lập và NCL, tạo nên sự bất công cho người học và chất lượng đào tạo trong các trường NCL. “Từ đó chúng tôi tha thiết đề nghị Chính phủ cho các trường NCL vay vốn với lãi suất bằng không như TP.HCM vẫn làm lâu nay và miễn tiền thuê đất. Như thế sẽ góp phần làm bớt sự bất ổn như hiện nay trong các trường NCL” - TS Đào nói.

Cũng theo TS Đào: “Trong mọi cơ sở tư, cả lĩnh vực kinh tế hay giáo dục, cần phải xác nhận sở hữu chủ có quyền lực gốc, vì vậy định chế đại hội đồng cổ đông cần phải được khôi phục ở địa vị cao nhất trong mô hình tổ chức trường ĐH NCL. Chỉ định chế này mới có quyền ban hành điều lệ và quy chế tổ chức, hoạt động và bổ nhiệm các nhân sự quản lý cấp cao trong các cơ quan hội đồng quản trị (HĐQT), ban giám hiệu, ban kiểm soát. Quan điểm này cần được thấu suốt và triển khai mạch lạc, nhất quán trong việc lập quy của cơ sở tư”.

Theo TS Nguyễn Đăng Liêm, Hiệu trưởng Trường ĐH CNTT Gia Định, cần có văn bản dưới Luật Giáo dục ĐH (nghị định, thông tư,...) hướng dẫn cụ thể về trường tư thục phi lợi nhuận; cả chính sách ưu đãi về quyền sử dụng đất, tín dụng, thuế… và thời gian ưu đãi đối với loại hình tư thục phi lợi nhuận này. Đồng thời, nên có sự điều chỉnh lại các nghị định liên quan đến Luật Giáo dục ĐH để phân định HĐQT ở hai loại trường tư thục phi lợi nhuận và trường có mục đích lợi nhuận. Trường ĐH tư thục có mục đích lợi nhuận thì HĐQT bao gồm các nhà đầu tư có vốn góp vào trường, không cần thiết đưa các đại diện ngành giáo dục địa phương vào HĐQT. Trường ĐH-CĐ phi lợi nhuận thì cần có các đại diện đoàn thể và ngành giáo dục địa phương để tham gia giám sát hoạt động cần thiết. Việc áp dụng tỉ lệ lãi tượng trưng theo lãi vay kho bạc của dự thảo điều lệ hiện nay của Bộ GD&ĐT đưa ra là hợp lý để bảo toàn vốn của nhà đầu tư và khuyến khích các mạnh thường quân trong và ngoài nước.

Cũng theo TS Liêm, cần xem trường ĐH NCL là một doanh nghiệp đặc biệt; không đồng hóa các trường ĐH với các doanh nghiệp khác vì nó đào tạo ra con người chứ không phải sản phẩm đơn thuần.

Theo luật sư Nguyễn Kiều Hưng - luật sư điều hành hãng luật Giải Phóng (TP.HCM), để đảm bảo tính ổn định, chất lượng đào tạo và hạn chế những tranh chấp của các trường ĐH-CĐ NCL, luật cần điều chỉnh theo hướng: Việc bổ nhiệm chức danh hiệu trưởng đều cần phải được chủ tịch UBND cấp tỉnh công nhận nhưng phải đảm bảo được hiệu trưởng do HĐQT giới thiệu, đề cử. Khi rơi vào một số trường hợp cần bãi miễn thì HĐQT kiến nghị và kèm theo nhân sự giới thiệu mới. Chủ tịch UBND căn cứ vào đó để quyết định, nếu quyết định của UBND không thỏa đáng thì nhà trường có thể kiện chủ tịch UBND cấp tỉnh ra tòa hành chính.

HUYỀN VI

BÌNH LUẬN

BẠN CÓ THỂ QUAN TÂM