Nghệ sĩ Bạch Tuyết: Cải lương còn vô tâm với niềm đau

Văn hóa

Nghệ sĩ Bạch Tuyết: Cải lương còn vô tâm với niềm đau

(PL)- Cải lương hiện nay xa lạ với thời sự cuộc sống, không đúng với tinh thần của cụm từ này là “Cải cách hát ca theo tiến bộ, lương truyền tuồng tích sánh văn minh”.

Bản tin liên quan

Từ ngày 4-8, vòng tuyển chọn của cuộc thi Chuông vàng vọng cổ 2016 sẽ bắt đầu diễn ra. Cuộc thi đã đi được chặng dài hơn 10 năm và vẫn đang thu hút khán giả.


Có một thực tế là nhiều năm qua không mấy ai còn coi cải lương chuyên nghiệp nhưng hai năm gần đây nhiều chương trình giải trí trên truyền hình lại đưa cải lương vào để có rating (lượt xem) cao như Cặp đôi hoàn hảo, Gương mặt thân quen, Danh hài đất Việt, Tài tử tranh tài, Làng hài mở hội, Sao nối ngôi

NSND-TS-Cải lương chi bảo Bạch Tuyết đã chia sẻ với Pháp Luật TP.HCM về những trăn trở của cải lương hôm nay.

Không có tuồng đo ni đóng giày

. Cải lương đã và đang có những cuộc thi lớn như giải Trần Hữu Trang, Chuông vàng vọng cổ…Vì sao cải lương và những gương mặt trẻ ấy vẫn chưa tiếp cận được công chúng trẻ như các sao trẻ giải trí thời gian qua?

+ Những bạn trẻ làm cải lương bây giờ không có những vở tuồng hay được đo ni đóng giày như thế hệ chúng tôi lúc còn trẻ. Chúng tôi thời đó nổi được là do có những vai diễn, vở diễn đo ni đóng giày cho riêng mình. Các bạn thì phải diễn lại mãi những vở diễn cải lương kinh điển cũ đã đóng đinh dấu ấn của các nghệ sĩ tiền bối. Mà nghệ thuật lạ lắm, một khi đã đi vô trái tim của con người ta rồi thì sẽ ở lại mãi chứ không đi ra. Các bạn có diễn kiểu nào thì cũng sẽ bị so sánh, bị chê, rất thiệt thòi.


Tiết mục Tình sử Mỵ Châu trong chương trình truyền hình thực tế Sao nối ngôi được đánh giá cao về việc đầu tư rất kỹ lưỡng. Ảnh: HÒA BÌNH

. Cho đến nay nói về cải lương vẫn không ít người có quan điểm cải lương là sến sẩm, trang phục kim sa hột lựu, nghệ sĩ ăn mặc, trang điểm màu sắc lòe loẹt và nói chuyện hoa hòe, lạc hậu… Bà nói gì về quan điểm như thế?

+ Chúng ta nên nhớ rằng cải lương không phải là sến sẩm, lạc hậu, lê thê, màu mè… Đúng nghĩa thì cải lương là luôn mới mẻ, văn minh, hiện đại vì từ cải lương ngay từ đầu đã xuất phát từ câu “Cải cách hát ca theo tiến bộ, lương truyền tuồng tích sánh văn minh”.

Còn ở bản thân người làm nghề, phần nhiều giới cải lương ít chịu khó chăm chút mình và quan tâm xã hội xung quanh khi rời nhân vật trở về đời thường, đặc biệt là các bạn trẻ hiện nay. Lúc chưa thành danh, có bạn vì hoàn cảnh chưa có điều kiện học hành trường lớp chính quy như mọi người. Nhưng có được chút tiếng tăm, có sự thương mến của công chúng, các bạn không thể viện lý do gì để không tự nâng tri thức của mình lên bằng sách báo, những thông tin đầy đủ trên mạng xã hội. Thực tế hôm nay đòi hỏi một nghệ sĩ với một trình độ học vấn hoặc hiểu biết hạn chế thì khó thể đóng xuất sắc vai người thầy thuốc, người lãnh đạo, nhà doanh nghiệp, một nhà báo…

Xa lạ với hơi thở cuộc sống

. Theo bà, cải lương hôm nay cần gì để tồn tại và phát triển?

+ Về nội dung, cải lương hôm nay phần nhiều xa lạ, lạc lõng, vô tâm với niềm đau, nỗi khổ cũng như những hy vọng, khát khao mang tính thời sự của cộng đồng. Giới trẻ sẽ tìm được những thứ đó ở đâu trong cải lương? Cải lương đang rất cần những vở được viết mới, hay, phù hợp với cuộc sống, với giới trẻ, đo ni đóng giày riêng cho các nghệ sĩ trẻ.

Cải lương và cả nghệ sĩ không nên ngại làm mới, tiếp thu cái mới, cải lương là phải đẹp, phải sang như trước đây. Chúng ta phải học tập cách làm các game show, các chương trình truyền hình thực tế, làm cải lương một cách chuyên nghiệp, đẹp đẽ, văn minh. Tôi thấy mỗi chương trình này đều được đầu tư chăm chút từ sân khấu cho đến nghệ sĩ thiệt đẹp với bộ phận thiết kế, trang điểm, trang phục, quần áo, tóc tai… có stylist chuyên nghiệp. Tại sao cải lương, nghệ sĩ cải lương không làm cho mình theo cách như vậy?

. Xin cám ơn bà.

Cải lương đang thời khó khăn, diễn viên cải lương trẻ vì thế càng hiếm hoi cơ hội để được khán giả biết đến. Hơn 10 năm qua Chuông vàng vọng cổ là cuộc thi giúp những người trẻ đam mê cải lương có cơ hội được khán giả biết đến nhiều nhất. Nhiều giọng ca vọng cổ hay, chân phương xuất thân từ dân làm ruộng, lái sà lan như Lê Văn Gàn, Võ Thành Phê nhờ cuộc thi này đã một bước trở thành nghệ sĩ, được lên sân khấu hát những vở tuồng kinh điển trong chương trình Ngân mãi chuông vàng. Những giọng ca khác như Võ Minh Lâm, Thu Vân, Ngọc Đợi, Như Huỳnh… thì trở thành ngôi sao của những đoàn cải lương chuyên nghiệp như Nhà hát cải lương Trần Hữu Trang, Đoàn Cao Văn Lầu, Đoàn cải lương Văn công Đồng Tháp…Tuy nhiên, hơn 10 năm trôi qua, những gương mặt này vẫn chưa có được vai diễn ghi được dấu ấn trong lòng công chúng để nhắc đến là khán giả nhận ra ngay.

  HÒA BÌNH_

_______________________________  _______

Sân khấu cải lương bây giờ thiếu đủ thứ, nhà hát chuyên nghiệp không có, chỉ có nhà hát trăm năm xuống cấp rồi cải tạo, lên đời thành hội trường không chuyên. Loại này chất lượng âm thanh dùng để nói và la, không phải để ca du dương hay để nhìn thấy được ánh sáng tập trung, thiết kế hiện đại, hấp dẫn người hát cũng như tạo cảm giác cho người thưởng ngoạn. Chưa an cư thì cải lương khó mà lạc nghiệp. Chúng ta không thể không tạo dựng cơ ngơi cho cải lương. Đó là yêu cầu chính đáng cho một loại hình nghệ thuật sân khấu dân tộc giúp nhận diện văn hóa truyền thống Việt Nam, cái gọi là “nhân dạng quốc gia” khi đối mặt với các nền văn hóa trên thế giới.

NSND-TS-Cải lương chi bảo BẠCH TUYẾT

HÒA BÌNH

BÌNH LUẬN

Trần Quang Dinh

* Tạ Tốn- Thanh Sang, Nhuận Điền- Thanh Tú, Nguyễn Trãi - Minh Vương, Tô Hiến Thành- Thanh Tòng , Nguyễn Địa Lô- Vũ Linh, An Dương Vương - Đức Lợi , Cám - Bo Bo Hoàng, Hà Mẫn Xuyên - Minh Thiện, Công chúa Bích Vân- Xuân Lan, Học sĩ Nguyễn Thị Lộ - Ngọc Giàu, Tô Định - Văn Ngà , Mã Viện - Hùng Minh, .......cũng là những vai ' đo ni đống giày " khó quên.

Trần Quang Dinh

* NS Mỹ Châu nổi tiếng đã đành. Song, khi chị cùng NS Tuấn Thanh về đầu quân cho đoàn Cải lương Văn công TP HCM - Chừng như tác giả Lê Duy Hạnh & Đ D Huỳnh Nga đã mặc định " đo ni đóng giày " cho cả hai. Bắt đầu là Tâm sự Ngọc Hân rồi Nàng Hai Bến Nghé, Muôn dặm vì chồng.... HẾT VÉ là bình thường. Các NS khác : Hùng Minh, Kim Giác, Quốc Hùng, Thoại Miêu,....Cũng cần nhắc lại , Nữ nghệ sĩ Mỹ Châu trước 75 rất ăn khách với thương hiệu Minh Phụng - Mỹ Châu, Minh Vương - Mỹ Châu đó ! Hiện nay, điều này rất HIẾM.

Trần Quang Dinh

* Bản dựng một trong những vở Cải lương tâm lý xã hội cách mạng đầu tiên sau 75 đến nay dù có tái dựng khó lòng vượt qua cái bóng trên cả xuất sắc của " đo ni đóng giày ". Ấy là vở NGƯỜI VEN ĐÔ ( Sài Gòn 1). Các nghệ sĩ : Ba Vân, Út Trà Ôn, Thành Được, Hoài Trúc Phương, Nam Hùng, Trường Xuân, Văn Khoe, Hoàng Ấn, Phượng Liên , Thanh Thanh Hoa, Tô Kim Hồng, Mai Lan, Hoài Mỹ,....Thực tình là vậy . HOÀI NIỆM.

Trần Quang Dinh

* Thời hoàng kim, Đoàn Cải lương Văn Công Đồng Tháp thường xuyên lưu diễn ở Sài Gòn. Đến rạp Cây Gõ, Thủ Đô, Hưng Đạo, Kim Châu ,... hầu như ngày 02 xuất( MỪNG ).Điểm diễn còn là đình Minh Phụng, Sân khấu lộ thiên P 19 Tân Bình, Thị trấn Hóc Môn,... Nhiều kịch mục nhưng chỉ cần NHỤY KIỀU TƯỚNG QUÂN với cặp bài trùng HOÀI THANH - DIỆU HIỀN đủ để càn quét, làm mưa làm gió khắp miền Nam, miền Trung.Cũng giai điệu : " Lê Minh - Trong giây phút chia tay ,..." là ngườI xem đủ nổI da gà, lắng đọng , chết lịm con tim.... Lê Minh - NS Hoài Thanh & Triệu Thị Trinh - NS Diệu Hiền há không fải là " đo ni đóng giày " hay sao ! Từ hai tiếng TRÁC TUYỆT ! Trân quý.

Trần Quang Dinh

* Tôi thường " ước " TP HCM sẽ có những vở Cải lương tâm lý xã hội đặc sắc ( sau 75 - Thoại kịch Kim Cương đã làm được . Ví dụ : Vực thẳm chiều cao, Người tình trễ xe, Nụ hôn đầu xuân,..) . Và, một thành fần NS hiện nay như : Lê Tứ, Tấn Giao, Võ Minh Lâm, Tú Sương, Mỹ Hằng cùng Phượng Hằng, Thanh Ngân, Kim Tiểu Long, ...Ngọc Đợi, Như Huỳnh, Hồ Ngọc Trinh,.... Kim Phương, Quốc Nhĩ,....RẤT ƯỚC AO ! CHỜ LẮM !

Trần Quang Dinh

* Mang hơi thở cuộc sống vào Cải lương để hấp dẫn, thu hút khán giả hiện nay ...không đơn giản. Trong các chương trình như Chuông Vàng Vọng Cổ, Giải Trần Hữu Trang, Tài năng trẻ, Vầng trăng Cổ nhạc ,..thì trích đoạn, tiểu phẩm, chập CÓ.Còn nguyên tuồng thì rõ ràng rất hạn chế. Mong lắm sẽ có những vở tâm lý xã hội cách mạng !

Trần Quang Dinh

* Kịch phẩm Ngao Sò Ốc Hến ( Sài Gòn 1 ) trình diễn sau này với NSUT Thanh Kim Huệ thủ diễn Thị Hến hợp cùng Thanh Điền, Nam Hùng, Tô Kim Hồng, Hoàng Ấn, Hoài Mỹ,.. Nói chung thành công & được trong giới khen ngợi. Tuy nhiên trước đó, trong chương trình Cải lương ủng hộ thủy điện Trị An từ nhiều thập niên trước ( tối thứ Hai ngày 02 xuất 14h 30 và 19 h30 thường cố định tại rạp Thủ Đô Q.5 ) . Ê kíp hùng hậu , gạo cội như: Phượng Liên, Thành Được, Út Trà Ôn, Bảo Quốc, Hồng Nga,Ngọc Giàu, Trường Xuân , Kim Ngọc, Kiều Mai Lý .. RẤT ĂN Ý- ĂN KHÁCH - TUYỆT ĐỈNH. Cũng vở tuồng, cũng một vai Hến - Phượng Liên - Thanh Kim Huệ thành công - khó so sánh nhưng chắc chắn công chúng ĐƯỢC HƯỞNG LỢI vì sự nỗ lực , yêu nghề của nghệ sĩ. Hay là chỗ đó !

Trần Quang Dinh

* Đồng Huy chương Vàng giải Thanh Tâm 1 967 - Nữ nghệ sĩ Ngọc Bích vai Hương & NS Giang Châu vai Trần Hùng trong tuyệt phẩm Tìm lại cuộc đời ( đoàn Cải lương Sài Gòn 2 - 1 976 của Huy Lam, Điêu Thuyền, Hoàng Khâm ). Theo tôi, hai vai đó lúc đầu chắc cũng không ai nghĩ họ diễn ăn ý, xuất thần như thế. Và thực tế đã được đấu ấn " đo ni đóng giày " rồi còn gì.

Trần Quang Dinh

* Thương & lo cho tương lai Cải lương thì đúng hơn. Sẵn, tôi xin nhắc lại chút về vở Câu thơ yên ngựa ( tuồng cổ Minh Tơ). Tết năm nào thì không thể nhớ. Đoàn khai trương tuồng mới.( cùng một lúc với đoàn Thanh Nga vở Truyền thuyết về tình yêu có Mỹ Châu, Viễn Sơn, Linh Phụng, Kiều Mai Lý, Hùng Minh, Bich Sơn, Thanh Lệ ,...). Thời điểm đó, 02 vở này đều ăn khách ! Phải nói đây là vở Cải lương lịch sử ưng ý , mang lại những xúc cảm đặc biệt cho hàng triệu khán giả cả nước. Tuýen nhân vật chính : NS Hữu Cảnh( Lý Thường Kiệt ), Ngân Giang ( Lý Ngân), Thùy Dương( Hạnh Hoa Vệ úy), Thanh Loan ( Thượng Dương Hoàng hậu ), Thanh Tòng ( Lý Đạo Thành),... và Chi bảo Hồ quảng Bạch Lê thủ diễn Thái hậu Ỷ Lan. Cần nhắc : Vở đã từng đoạt nhiều Huy chương Vàng toàn quốc - vở lẫn cá nhân.
** Điều tôi nói sau đây, nếu có đụng chạm . Ở Việt Nam, vai Ỷ Lan thường do NSUT Quế Trân đảm nhận. ( Bạch Lê & Thanh Bạch định cư ở Pháp ) .Trân có ưu thế là trẻ đẹp, ăn sân khấu. Mặt khác, xuất thân là con nhà nòi & lò Đồng ấu Bạch Long nên chắc chắn ca - nhất là diễn xuất sẽ dễ dàng hơn. Tuy vậy, để nói rằng Quế Trân đóng Ỷ Lan dở thì không công bằng. Còn bảo xuất sắc thì rõ ràng là chưa. Cho nên, " đo ni đóng giày " là chỗ đó. Vẫn có NS đóng lại vai của tên tuổi, ngôi sao & vượt qua cái bóng quá lớn của họ. Nhưng tất cả không thể như mình mong đợi. ***Tôi bình luận bẳng cả chân thành. Mến.

Trần Quang Dinh

* 26/ 11 / 1 978 . Nữ hoàng sân khấu Thanh Nga ngã xuống trong bao niềm thương tiếc của công chúng trong & ngoài nước.Dương Vân Nga - Thanh Nga ngã xuống. Hàng loạt Dương Vân Nga khác RA TRẬN. NS trẻ Kim Hương thế vai chị Thanh Nga. Sau này, Mỹ Châu về đoàn thủ diễn. Đoàn Sài Gòn 1 có NS Phượng Liên, Thanh Thanh Hoa. Đoàn Sống Chu g có tài danh Mộng Tuyền. Đoàn Bến Tre có NS Diệp Tuyết Anh. Sầu nữ Út Bạch Lan hát cho Đoàn Long An. Kiều Hoa ở Sông Bé. Tài Lương & Lệ Thủy ở đoàn Văn Công TP HCM.Đặc biệt, Tiểu Lăng Ba - Phượng Mai ở đoàn Trúc Giang hát chiêu đãi khách mời. Thanh Vy, Thanh Nguyệt, Ngọc Giàu & sự " tái xuất giang hồ " của Chi bảo Bạch Tuyết với bản dựng mới trên sấn khấu Trần Hữu Trang. Tất cả bừng bừng khí thế. Sau này , có Hà Mỹ Xuân, Kiều Phượng Loan,......Phương Hồng Thủy, Phượng Hằng , Thanh Ngân, Thanh Thanh Tâm , Tú Sương Thoại Mỹ, Ngọc Huyền, Mỹ Hằng, Hồ Ngọc Trinh,...Câu nói bất hủ, khảng khái của Dương Vân Nga- Thanh Nga : " Đây- bức thư phúc đáp sứ thần- Tấm long bào này - Tấm áo đầu tiên của Thiên tử , ta nhất quyết KHÔNG - BAO - GIỜ - DÂNG NẠP " ! như vẫn còn vang vọng đâu đây.
*** Bản dựng của đoàn Thanh Minh do Đ D- NSUT Ca Lê Hồng dàn dựng ( KB Trúc Đường , chuyển thể Huy Trường ) nhưng đo ni đóng giày này đâu chỉ gói gọn mỗi chị Thanh Nga. Các NS đã trình diễn từ Tết 1 979 & sau đó thật trọn vẹn, hào sảng !

Hiện thêm bình luận

BẠN CÓ THỂ QUAN TÂM