Hủy án xử điều tra viên lạm quyền trong vụ ‘hậu Năm Cam’

PLO

Hủy án xử điều tra viên lạm quyền trong vụ ‘hậu Năm Cam’

(PL)- Trong vụ nguyên điều tra viên từng tham gia điều tra chuyên án Năm Cam bị truy tố về tội lạm quyền trong khi thi hành công vụ, tòa phúc thẩm đã hủy án sơ thẩm vì cấp sơ thẩm chưa chứng minh được thiệt hại, dấu hiệu bắt buộc đối với tội này.

Bản tin liên quan

Ngày 28-10, Tòa Phúc thẩm TAND Tối cao tại TP.HCM đã tuyên hủy án sơ thẩm xử ông Nguyễn Tuyến Dũng (nguyên điều tra viên cao cấp Cơ quan CSĐT Công an tỉnh Tiền Giang, từng tham gia điều tra chuyên án Năm Cam) về tội lạm quyền trong khi thi hành công vụ. Tòa quyết định giao hồ sơ cho cấp sơ thẩm điều tra, xét xử lại theo quy định chung vì cấp sơ thẩm chưa chứng minh được tội phạm, đồng thời triệu tập thiếu người tham gia tố tụng.

Công an làm thay tòa

Trong vụ án này còn có ông Nguyễn Văn Nên (nguyên Phó Thủ trưởng Cơ quan CSĐT Công an tỉnh Tiền Giang) cũng bị khởi tố về hành vi lạm quyền trong khi thi hành công vụ. Tuy nhiên, do ông Nên đang điều trị bệnh tâm thần nên VKSND Tối cao đã tạm đình chỉ điều tra với ông Nên để xử lý sau.

Theo hồ sơ, năm 2002, ông Nên và ông Dũng (thuộc cấp của ông Nên) được Bộ Công an điều động tham gia chuyên án Z.501 điều tra băng nhóm tội phạm do Trương Văn Cam (Năm Cam) cầm đầu. Khi chuyên án kết thúc, Cơ quan CSĐT Bộ Công an tiếp tục trưng dụng các điều tra viên của công an tỉnh Tiền Giang điều tra một số vụ án có dấu hiệu liên quan đến các băng nhóm tội phạm có tổ chức, trong đó có vụ gây rối trật tự công cộng xảy ra tại Công ty Gas Bình Dương (KCN Đồng An, do Công ty CP Hưng Thịnh làm chủ đầu tư).

Ông Nên và ông Dũng tham gia điều tra vụ án này. Ngày 29-4-2003, ông Nên ký lệnh bắt khẩn cấp ông Bùi Mạnh Lân (chủ tịch HĐQT Công ty CP Hưng Thịnh) về hành vi gây rối trật tự công cộng xảy ra từ năm 2000 tại KCN Đồng An.

Bị cáo Dũng tại phiên xử phúc thẩm. Ảnh: H.YẾN

Sau khi ông Lân bị bắt, HĐQT Công ty Hưng Thịnh đã cử người khác thay ông Lân. Nhưng trong thời gian ông Lân bị tạm giam, ông Nên và ông Dũng vẫn trích xuất ông Lân từ trại giam ra gặp vợ chồng bà Huỳnh Thị Thu (ngụ TP.HCM) và tiến hành lập biên bản về việc hai bên tự nguyện thỏa thuận giải quyết tranh chấp. Theo đó, ông Lân đồng ý trả lại quyền sử dụng 23.383 m2 đất cho vợ chồng bà Thu. Ngược lại, vợ chồng bà Thu hoàn trả cho ông Lân 5,25 tỉ đồng.

theo VKSND Tối cao, lợi dụng việc tham gia điều tra vụ án gây rối, ông Nên và ông Dũng đã giải quyết tranh chấp dân sự giữa vợ chồng ông bà Thu và Công ty Hưng Thịnh trong khi vụ tranh chấp này đang được TAND huyện Dĩ An (Bình Dương) thụ lý, giải quyết. Sau khi vợ chồng bà Thu nộp 5,25 tỉ đồng, thay vì trả lại cho Công ty Hưng Thịnh hoặc gửi vào kho bạc thì từ tháng 11-2003 đến tháng 10-2007, ông Dũng lại đem gửi tiết kiệm tại ngân hàng để lấy lãi, chiếm hưởng cá nhân 1,237 tỉ đồng. Từ đó, VKSND Tối cao đã truy tố ông Dũng về tội lạm quyền trong khi thi hành công vụ theo khoản 3 Điều 282 BLHS (khung hình phạt từ 10 đến 20 năm tù).

Tách thiệt hại ra

Xử sơ thẩm hồi tháng 7-2014, TAND tỉnh Tiền Giang xác định trong vụ án có ba người bị hại là ông Lân và vợ chồng bà Thu. Tại phiên xử, các luật sư của bị cáo Dũng cho rằng không có thiệt hại trong vụ án này. Cụ thể, vợ chồng bà Thu xác nhận không có thiệt hại và ông Lân cũng không chứng minh được thiệt hại của mình. Bản thân bị cáo Dũng không vụ lợi trong vụ án này nên chỉ chịu trách nhiệm hành chính chứ không cấu thành tội phạm.

Tòa đã bác lời bào chữa của các luật sư và phạt bị cáo Dũng 10 năm tù. Đối với số tiền lãi ngân hàng 1,237 tỉ đồng mà bị cáo thu được từ gửi tiết kiệm, lẽ ra vợ chồng bà Thu hưởng nhưng họ không yêu cầu bị cáo bồi thường nên tòa không xem xét. Còn ông Lân và Công ty Hưng Thịnh có nhiều thiệt hại nhưng trong quá trình điều tra và tại phiên tòa không cung cấp chứng cứ chứng minh thiệt hại nên tòa cũng không xem xét.

Phải làm rõ thiệt hại

Sau đó, bị cáo kháng cáo kêu oan, ông Lân cũng kháng cáo yêu cầu hủy án.

Tại phiên phúc thẩm, đại diện VKS cho rằng cấp sơ thẩm không đưa Công ty Hưng Thịnh vào tham gia tố tụng với tư cách nguyên đơn dân sự là sai nên cần hủy án. Luật sư của bị cáo cũng đề nghị hủy án để điều tra, xét xử lại vì vụ án không có thiệt hại.

Tòa phúc thẩm đã tập trung làm rõ hành vi khách quan của bị cáo và các dấu hiệu cấu thành tội phạm. Từ đó, tòa kết luận bị cáo có hành vi lạm quyền như cáo trạng quy kết. Tuy nhiên, mấu chốt của tội danh lạm quyền trong khi thi hành công vụ là ngoài hành vi lạm quyền thì phải có dấu hiệu thiệt hại. Hậu quả gây thiệt hại của tội lạm quyền trong khi thi hành công vụ là dấu hiệu bắt buộc. Nếu hành vi lạm quyền chưa gây ra thiệt hại thì chưa cấu thành tội phạm.

Tòa phúc thẩm cũng nhận định kết luận điều tra, cáo trạng và cả tại phiên sơ thẩm, đại diện VKS đều khẳng định hành vi của bị cáo xâm hại đến Công ty Hưng Thịnh nhưng cấp sơ thẩm lại không đưa đại diện công ty này vào tham gia tố tụng. Cấp sơ thẩm không chứng minh thiệt hại là bao nhiêu và còn tách thiệt hại ra giải quyết bằng vụ án dân sự là không đúng vì trong trường hợp này thiệt hại là yếu tố bắt buộc để giải quyết án hình sự.

Những hành vi lạm quyền khác

Trong vụ án, VKSND Tối cao còn xác định khi ông Lân bị bắt tạm giam, ban chuyên án nhận được tin báo về việc phạm nhân Liên Khui Thìn (bị kết án trong vụ Epco - Minh Phụng) tố ông Lân có hành vi lạm dụng tín nhiệm chiếm đoạt 50-60 tỉ đồng của Công ty Epco.

Ông Nên và bị cáo Dũng đã ép ông Lân khai nhận có chiếm đoạt khoảng 8 tỉ đồng của ông Liên Khui Thìn và “động viên” ông Lân bán nhà riêng tại TP.HCM trả nợ. Trước áp lực đó, ông Lân đã phải khai nhận hành vi phạm tội chiếm đoạt hơn 8 tỉ đồng của ông Liên Khui Thìn. Sau đó, CQĐT Bộ Công an đã xác định ông Liên Khui Thìn nhầm lẫn và không có chuyện ông Lân chiếm đoạt tiền.

VKSND Tối cao cũng làm rõ trong quá trình giải quyết vụ gây rối trật tự công cộng tại Công ty Gas Bình Dương, ông Nên đã ký lệnh bắt khẩn cấp ông Lân, Phạm Văn Hướng, Đỗ Cao Bằng cùng một số người khác trái thẩm quyền và để kéo dài thời gian tạm giam thêm 5-26 ngày đối với mỗi người. Hành vi này có dấu hiệu vi phạm BLHS nhưng do thời hiệu truy cứu trách nhiệm hình sự đã hết nên VKSND tối cao không xem xét.

HOÀNG YẾN

BÌNH LUẬN

BẠN CÓ THỂ QUAN TÂM