‘Sang tay’ gói thầu 1.394 tỉ: Chuyện thường?

Giao thông

‘Sang tay’ gói thầu 1.394 tỉ: Chuyện thường?

(PL)- Chuyên gia giao thông cho rằng tình trạng trúng thầu rồi sang tay diễn ra khá nhiều ở Việt Nam.

Bản tin liên quan

Từ việc cao tốc Đà Nẵng-Quảng Ngãi xuất hiện nhiều ổ gà gây xôn xao dư luận, ngay sau đó liên tiếp những tồn tại từ việc đấu thầu xây dựng cho đến chất lượng thi công, công tác sửa chữa… được báo chí rầm rộ phản ánh. Đặc biệt, Thanh tra Bộ GTVT từng thanh tra Công ty Posco Engineering & Construction Co., Ltd (Posco E&C), đơn vị thực hiện gói thầu A5 của dự án, phát hiện đơn vị này sang tay 100% cho nhà thầu phụ. Sự việc một lần nữa khiến dư luận lo lắng về chất lượng các công trình giao thông hiện nay.

Nhà thầu Việt khó cạnh tranh nước ngoài

Về việc sang tay cho nhà thầu phụ như thanh tra chỉ ra, ông Mai Tuấn Anh, Chủ tịch Hội đồng thành viên Tổng Công ty Đầu tư phát triển đường cao tốc Việt Nam (VEC), khẳng định nhà thầu quốc tế vào Việt Nam thường thuê nhà thầu phụ. Bởi các công ty này không thể đưa máy móc, thiết bị, nhân công sang thi công được, nếu đưa sang thì giá bỏ thầu sẽ rất cao, không hợp lý như thuê các nhà thầu phụ.

“Vấn đề ở đây là chúng ta quản lý hợp đồng của họ cho chặt. Bên cạnh đó, khi nhà thầu đề xuất nhà thầu phụ, chủ đầu tư cũng phải kiểm tra năng lực thi công của họ chứ không phải muốn làm gì cũng được…” -  ông Tuấn Anh nhấn mạnh.

Về việc Posco E&C sang toàn bộ gói thầu 1.394 tỉ đồng cho nhà thầu phụ, ông Tuấn Anh cho biết đơn vị chịu trách nhiệm chính cho chất lượng công trình vẫn là Posco E&C.

Về vấn đề này, TS Nguyễn Hữu Đức, chuyên gia giao thông, cho rằng tình trạng trúng thầu rồi sang tay diễn ra khá nhiều ở Việt Nam. Một trong những nguyên nhân là do khe hở Luật Đấu thầu ở Việt Nam. Cụ thể, đơn vị tham gia đấu thầu phải đủ các tiêu chuẩn như năng lực, doanh thu, kinh nghiệm…, tức là yêu cầu rất cao. Vì vậy, những công trình lớn thường là đơn vị nước ngoài trúng thầu nhưng rồi sau đó cũng sang tay cho nhà thầu Việt Nam.

“Thực tế một số nhà thầu Việt Nam đủ năng lực nhưng chắc chắn hồ sơ sẽ không “đẹp” bằng các đơn vị nước ngoài nên không đủ điều kiện tham gia hoặc không cạnh tranh được. Bên cạnh đó, quy định chống tiêu cực trong đấu thầu đang theo kiểu “chúng ta chống chúng ta”. Ví dụ, một công ty trong Bộ GTVT không được đấu thầu những dự án của đơn vị, cho dù đây có là doanh nghiệp lớn” - TS Đức nói.

Với những bất cập đó, TS Đức cho rằng cần rà soát lại mọi quy định để các nhà thầu Việt Nam có thể tham gia trực tiếp các dự án, không nên để bị các công ty nước ngoài hất văng.


Cao tốc Đà Nẵng-Quảng Ngãi đang bị hư hỏng và đọng nước.  Ảnh: TẤN VIỆT

Sang tay toàn bộ gói thầu là phạm luật!

Trao đổi với chúng tôi, luật sư Lê Cao, Đoàn Luật sư TP Đà Nẵng, cho rằng liên quan đến các dự án có nguồn vốn từ ngân sách, nguồn vốn của Nhà nước đi vay từ nước ngoài quan trọng như dự án đường cao tốc Đà Nẵng-Quảng Ngãi, việc tổ chức công tác đấu thầu phải được thực hiện một cách nghiêm ngặt từ phía chủ đầu tư theo Luật Xây dựng và Luật Đấu thầu.

Hiện nay các dự án BOT thiếu công khai, minh bạch nên muốn trúng thầu nhiều nhà thầu thường phải “chạy”. Khi trúng lại phải thuê nhà thầu phụ, như vậy dễ làm đội chi phí lên. Ngoài ra, công tác giám sát kém dẫn đến chất lượng công trình thấp, đây cũng là điều đang diễn ra tại nhiều công trình ở Việt Nam hiện nay.

Ông VÕ ĐẠI LƯỢCnguyên Viện trưởng Viện Kinh tế
và chính trị thế giới
 

“Theo Luật Đấu thầu 2005 (sau được thay thế bằng Luật Đấu thầu 2013) thì nhà thầu phụ chỉ được phép thực hiện một phần công việc nhất định từ nhà thầu chính. Trong nhiều trường hợp, ngay tại thời điểm tham gia dự thầu thì nhà thầu chính buộc phải lập danh sách các nhà thầu phụ đủ điều kiện mới được tham gia đấu thầu và nhà thầu chính chỉ được chuyển nhượng thầu cho những nhà thầu phụ trong danh sách mời thầu mà chủ đầu tư đã phê duyệt” - luật sư Cao nói.

Luật sư Cao cũng cho rằng không thể có việc chuyển nhượng thầu đối với các nhà thầu phụ khác một cách tùy tiện khi chưa được chủ đầu tư chấp thuận. Đặc biệt, luật hoàn toàn không cho phép nhà thầu bán toàn bộ 100% gói thầu mà mình ký hợp đồng với chủ đầu tư cho các nhà thầu khác.

“Trường hợp bán thầu cả 100% gói thầu thể hiện việc nhà thầu chỉ như bên môi giới gói thầu để bán lại cho nhà thầu khác thực hiện là điều bị cấm theo khoản 8 Điều 89 Luật Đấu thầu 2013” - luật sư Cao phân tích.

Do vậy, từ hiện trạng kém chất lượng của dự án, cần rà soát các hoạt động chuyển nhượng thầu trái pháp luật của các bên liên quan, cần xem xét trách nhiệm của doanh nghiệp đại diện nguồn vốn đầu tư cũng như trách nhiệm của các nhà thầu chính bán thầu không hợp pháp. Qua đó, xem xét chế tài nghiêm minh thì mới hạn chế được việc đấu thầu trái pháp luật.

Tiến hành sửa chữa cao tốc Đà Nẵng-Quảng Ngãi

Ngày 15-10, trên tuyến cao tốc Đà Nẵng-Quảng Ngãi đang được tiến hành sửa chữa hư hỏng theo chỉ đạo của Bộ GTVT.

Ghi nhận trên tuyến, các vị trí ổ gà đã hết đọng nước, các công nhân vá tạm thời bằng bê tông nhựa nguội. Tại Km 28 (hướng Tam Kỳ-Đà Nẵng), nhiều công nhân, máy móc tập trung cào bóc lớp nhựa đường để thảm lại.

Tại đây, công nhân đánh dấu phạm vi cắt, dùng máy cào bóc chuyên dụng bóc hết lớp vỏ (VOT) ở làn xe phía ngoài. Sau đó tư vấn giám sát xem xét mức độ hư hỏng. Tư vấn giám sát cho biết nếu lớp bê tông nhựa hạt mịn 5 cm tiếp tục hư hỏng hoặc có dấu hiệu thì sẽ bóc tiếp lớp 5 cm. Các vị trí không bị hư hỏng sẽ giữ lại. Đối với các vị trí ổ gà cục bộ, công nhân bóc cả hai lớp dày tổng 8 cm theo hình quả trám. Phạm vi bóc sẽ do tư vấn giám sát quyết định, tối thiểu bằng bề rộng vệt lu để đảm bảo công tác lu lèn.

TẤN VIỆT

VIẾT LONG - LÊ PHI

BÌNH LUẬN

Toluyn

Một nhà thầu được ưu ái trúng thầu rất nhiều con đường, thì việc sang tay là điều dễ hiểu ở cấp địa phương (rất phổ biến, không tin cứ đi kiểm tra sẽ rõ). Còn những dự án lớn có tầm cỡ mình tin tưởng nhà thầu nước ngoài. Cuối cùng khi sai phạm họ cũng lòi cái đuôi chuột là thuê lại nhà thầu Việt nam và «một số» công nhân Việt nam. Vậy sao không đấu thầu từng con đường, khi họ trúng thầu phải bảo đảm uy tín, chất lượng quá trình thi công, khi lợi nhuận được gắn liền với trách nhiệm thì họ sẽ đặt lên bàn cân để cân nhắc trong đấu thầu. Việc kiểm tra chất lượng công trình một nhà thầu, cũng không được đánh giá sự công tâm trong trách nhiệm khi giám sát một công trình. Điều đáng để suy nghĩ sau bao năm quá nhiều sai sót là «năng lực vốn tự có». Nó đúng là một điều quan trọng cần cân nhắc. Cho nên muốn có sức mạnh thì họ phải có sự chung tay hợp tác để được một CT trúng thầu chất lượng xứng tầm trong nước. Người Việt nam vốn cần cù siêng năng lao động, họ lại rất thông minh. Nhưng vì trãi qua quá trình tiến hóa thiên, vạn, biến, con người đã đánh mất sự tự lực, tự chủ của mình. Vì thế họ ngại gian khổ, thích mau giàu bằng mọi cách, mà họ đành đã bán rẻ lương tâm của con người. Tôi nghĩ nếu họ chịu đồng tâm hợp lực nhưng cũng tránh giàn trãi nhiều dự án cùng một lúc. Thì sự kết nối hạ tầng giao thông sẽ được thống nhất hơn. Sẽ không còn cảnh cha chung không ai khóc trong việc nóng vội nhưng nhiều sơ sót, sai phạm, vi phạm mà luật pháp đã quy định. Với nhà thầu trong nước là chỉ kêu khẽ. Nhưng đối với nhà thầu Quốc tế họ sẽ kiện và đòi bồi thường có khi đời con, cháu, chít, chắt trả nợ hoài cũng chưa hết. Mà đường thì tuổi thọ lại không như mong muốn, chất lượng không được bảo hành vì họ đã bàn giao công trình. Và nhanh chóng quất ngựa truy phong mất rồi. Trong khi nước ta phải sống chung trong cảnh quân ta vặt lông quân ta rất mệt mỏi. Chỉ mau làm nghèo Đất nước. Bài viết có nhiều thiếu sót chỉ góp ý. Không đăng. Xin cảm ơn.

Đặng Đức Hiệu

Có ai hiểu vấn đề là nếu TVGS mà làm đúng thì có thể bị Chủ đầu tư thay thế, bị mất việc luôn không? Từ đó suy ra chất lượng công trình hiện nay ở Việt nam.

Bác Hoàng

Cái áo mới tại sao phải vá víu nhiều chổ, rồi lập trạm thu tiền-có sự dấm dúi hoặc thiều trách nhiệm trong đấu thầu? Xữ lý hình sự được chưa?

2lua

Chuyên gia giao thông cho rằng tình trạng trúng thầu rồi sang tay diễn ra khá nhiều ở Việt Nam. Tại sao như vậy? Tại vì có rất nhiều công ty lập ra chỉ chuyên đấu thầu rồi bán lại. Còn vì sao được như vậy thì không khó để mà tìm hiểu.

Thầu khoán già

Có một điều rất lạ, nhiều người lúc đi học sợ toán nhưng khi làm quản lý kinh tế thì thường xuyên nói đến " bài toán... ". Tại dự án cao tốc Đà nẵng - Quảng ngãi với tổng mức đầu tư xấp xỉ 34000 tỷ đồng có 1 bài toán thực sự, mong mọi người cùng giải : Hãy tính xem số tiền THỰC CHI cho dự án là bao nhiêu? Nếu có thể hãy chỉ ra một số khoản chi không có trong dự toán? Xin quay lại với chủ đề bán thầu. Cần triệt để tuân thủ luật đấu thầu để bảo đảm chất lượng công trình. Không cần phải khổ sở như xưa, bây giờ tính % nhanh lắm. Cứ mỗi nhà thầu trung gian ăn chênh lệch từ 5% đến 8% thì cao tốc sẽ còn phải bóc lên làm lại nhiều đoạn và thậm chí phải đào lên để chống lún, chống trượt. Tôi nghĩ cần xử nghiêm một số vụ để lập lại kỷ cương trong ngành xây dựng.

anh

B tới 3 phẩy,khi đấu thầu thấy toàn xe pháo còn lúc thi công chỉ còn cuốc xẻng... Vậy đấu thầu làm gì?

Lê Công Dân

Tư duy "bóc ngắn cắn dài" đã tồn tại trong máu người Việt, do dó chỉ cần có lợi là họ lơ đi để các nhà thầu thao túng. Đây là lỗi quản lý, phải xử lý ngay từ Bộ chủ quản đến chủ đầu tư.

BẠN CÓ THỂ QUAN TÂM