Mời tư nhân làm đường sắt cao tốc Bắc-Nam

Giao thông

Mời tư nhân làm đường sắt cao tốc Bắc-Nam

(PL)- Nhiều đại biểu khẳng định cần xây dựng mới hoàn toàn tuyến đường sắt cao tốc Bắc-Nam, tuy nhiên cần làm rõ phương án đầu tư, hiệu quả kinh tế…

Bản tin liên quan

“Dự án sẽ được đầu tư theo hình thức hợp tác công-tư (PPP). Trong đó vốn nhà nước chiếm 80% (huy động hằng năm từ 0,3% đến 0,55% GDP) và bằng khoảng 10% vốn đầu tư cơ sở hạ tầng; vốn tư nhân chiếm khoảng 20%”.

Đó là kiến nghị được liên danh tư vấn do Tổng Công ty Tư vấn thiết kế GTVT (TEDI) đứng đầu báo cáo cuối kỳ dự án đường sắt cao tốc Bắc-Nam, do Bộ GTVT tổ chức ngày 12-11.

Tư nhân sẽ đầu tư tàu

Tư vấn cho rằng Nhà nước sẽ đầu tư phần hạ tầng tới đỉnh ray và hệ thống thông tin tín hiệu, thiết bị nhà ga. Nguồn vốn đầu tư của Nhà nước có sự kết hợp một phần vốn trong nước với vốn ODA để tận dụng lãi suất thấp. Tuy nhiên, cần đàm phán với nhà tài trợ để các cơ chế chính sách hợp lý, tiết kiệm tối đa chi phí đầu tư. Còn nhà đầu tư sẽ mua sắm đoàn tàu, khai thác, duy tu, bảo dưỡng và trả phí thuê hạ tầng cho Nhà nước.

“Với phương án ODA mặc dù đảm bảo trong ngưỡng trần nợ công, nếu vay hoàn toàn sẽ khiến chúng ta bị động trong việc tổ chức triển khai xây dựng. Mặt khác, nếu trông chờ quá nhiều vào khối tư nhân sẽ gặp phải những rủi ro mà một số quốc gia đi trước như Đài Loan đã gặp. Do đó, chúng tôi chọn phương án trên để huy động được nguồn lực đầu tư cho dự án” - tư vấn giải thích.

Về hiệu quả tài chính của dự án, tư vấn cho hay được thể hiện qua các kịch bản giá vé đường sắt tốc độ cao bằng 100%, 50%, 75% so với giá vé máy bay hạng phổ thông. Kết quả cho thấy tỉ suất hoàn vốn nội bộ (EIRR) tương ứng 8,9%, 10,6% và 9,5%.

Từ những phân tích trên, tư vấn khẳng định hiệu quả tài chính của dự án trên toàn bộ vốn đầu tư là rất thấp. “Tuy nhiên, các dự án kinh tế lại có tác động tích cực to lớn đến mọi mặt xã hội, góp phần thúc đẩy mạnh mẽ sự phát triển kinh tế đất nước…” - tư vấn nhận định.


Dự án đường sắt cao tốc Bắc-Nam được đầu tư theo hình thức hợp tác công-tư (PPP). Ảnh: VIẾT LONG

“Cần làm rõ Nhà nước bù lỗ bao nhiêu năm đầu”

Đồng tình với báo cáo của tư vấn, ông Nguyễn Đức Kiên, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế của Quốc hội, cho hay không thể nhìn vào hiệu quả kinh tế của dự án mà phải nhìn ở góc độ lan tỏa tích cực từ việc đầu tư dự án này tới kinh tế-xã hội: “Ví dụ, dự án lôi kéo ngành tự động hóa, ngành công nghiệp và hiệu quả sẽ nằm ở đó…” - ông Kiên nhấn mạnh.

TS Nguyễn Thanh Bình, Phó Trưởng khoa Tài chính đầu tư, Học viện Chính sách và phát triển (Bộ KH&ĐT), lại băn khoăn bởi hiệu quả kinh tế của dự án như tư vấn phân tích là quá thấp. Cụ thể, hiệu quả hoàn vốn về tài chính chỉ 1,9%, hiệu quả về mặt kinh tế 7,5%. “Thông thường các dự án công phải đạt được hiệu quả về mặt kinh tế 8%-12%” - ông Bình phân tích.

Ngoài ra, trong báo cáo của tư vấn chưa nêu được doanh thu, chi phí của các năm đi vào hoạt động. Ông Bình dẫn chứng: “Ở Đài Loan, trong những năm đầu khai thác lỗ rất nhiều. Những năm đầu tiên dự án đi vào khai thác chi phí khấu hao, vận hành lớn và khách chưa nhiều thì phải tính toán doanh thu, chi phí, tỉ lệ ngân sách bù lỗ các năm đầu tiên là bao nhiêu. Tôi chắc chắn những dự án này phải lỗ vài năm đầu tiên…”.

Cũng theo ông Bình, báo cáo chỉ nêu giá vé bằng 75% giá vé máy bay nhưng chưa nêu cụ thể mỗi tuyến, chặng là bao nhiêu tiền. Mục đích là để xem xét phương thức vận tải này đủ khả năng cạnh tranh được với các phương thức vận tải khác hiện nay không.

Về hình thức đầu tư dự án, TS Bình rất đồng tình với phương án tư vấn đưa ra. Có điều là  trong các nước được nghiên cứu, GDP đều cao hơn Việt Nam gấp nhiều lần. Do vậy, ông đề nghị tư vấn cần nghiên cứu các nước có nền kinh tế tương đồng với Việt Nam đã triển khai các dự án như trên để có so sánh phù hợp.

Ngoài ra, một số đại biểu cũng đề nghị tư vấn cần xem xét việc phân kỳ đầu tư dự án, tổng mức đầu tư dự án. Đặc biệt, cần phân tích, làm rõ lợi ích kinh tế-xã hội dự án mang lại...

Giải đáp các thắc mắc, ông Phạm Hữu Sơn, Tổng Giám đốc TEDI, cho rằng dự án có tầm nhìn xa và nếu Việt Nam không thực hiện dự án này sẽ tụt hậu so với các nước xung quanh. Ông Sơn cũng khẳng định đã xem xét các nước tương đồng Việt Nam để đưa ra hình thức đầu tư: “Liên quan đến mức đầu tư và các kiến nghị khác mang tính kỹ thuật, chúng tôi sẽ có trả lời rõ và chi tiết sau…” - ông Sơn nhấn mạnh.

Hà Nội - TP.HCM: 5 giờ 15 phút

Dự án đường sắt cao tốc Bắc-Nam kéo dài từ Hà Nội đến TP.HCM, gồm 23 nhà ga, đi qua 20 tỉnh, thành với tổng mức đầu tư khoảng 1,3 triệu tỉ đồng.

Theo tư vấn, nếu đạt vận tốc 320 km/giờ (tốc độ thiết kế là 350 km/giờ) thì từ Hà Nội đến Vinh mất một giờ 20 phút; từ TP.HCM đến Nha Trang mất 35 phút; từ Hà Nội đến TP.HCM mất 5 giờ 17 phút. Theo dự báo tăng trưởng GDP, trong giai đoạn từ năm 2020 đến 2030, có thể thấy mỗi năm dành khoảng 0,7 GDP là có thể đầu tư cho giai đoạn 1 và 2 (Hà Nội-Vinh và TP.HCM-Nha Trang) của dự án.

VIẾT LONG

BÌNH LUẬN

Mr.Bee

Tại sao không nâng cấp đuong sắt hiện hữu mà lại đầu tư làm mới cho tốn kém, làm nợ công tăng lên?

TRANG

Mời tư nhân góp vốn làm đường sắt cao tốc bắc – nam, một dự án cần số vốn vài chục tỷ đô, họ chỉ “vấy máu ăn phần”, họ chỉ cần được giao cho họ vài trăm ha đất để làm khu vực ga tàu kết hợp xây dựng khu đô thị thương mại ở mỗi thành phố nơi có đường tàu đi qua thôi, giá trị mặt bằng đất ở khu vực làm nhà ga đã cao hơn số vốn họ “góp” rồi, họ đâu cần biết hoạt động kinh doanh của tuyến đường sắt là như thế nào, chỉ cần làm chủ mớ BĐS nơi các ga tàu là họ “ấm” rồi, thành “tỷ phú đô la” rồi. Giống như họ dự kiến cần hơn 400 ha đất để làm nhà ga ở quận Cái Răng (TP Cần Thơ) cho dự án đường sắt Sài Gòn – Cần Thơ có số vốn dự kiến khoảng 5 tỷ USD, mà với diện tích đất này sau khi trừ đi phần làm nhà ga, phần để họ làm kinh doanh BĐS đã có giá trị tương đương vài tỷ đô rồi.

phạm thanh lương

Chính phủ nên nghiên cứu dự án Skyway để phát triển đường sắt Bắc Nam: vì dự án an toàn và chi phí rẻ nhiều nước đã áp dụng: Sau 1 thời gian dài nghiên cứu và tìm hiểu trong nước cũng như nhiều Quốc gia khác trên Thế giới. Những Nhà đầu tư tương lai một Dự án quy mô tầm cỡ giúp thay đổi diện mạo và tăng trưởng phát triển của 1 Quốc gia "Dự án công nghệ Skyway đường sắt tàu siêu tốc trên cao" dự án skyway của Nga Dự án Skyway được nghiên cứu và phát minh bởi Yunisky của một nhà khoa học Nga (Gốc Belarus). Ông đạt nhiều danh hiệu và giải thưởng mà Quốc tế công nhận. Dự án cổ phiếu Skyway được nghiên cứu và phát triển cách đây 40 năm từ năm 1977 tới nay. Skyway là bước đột phá mới trong ngành Giao thông Thế giới, Skyway không phải là Dự án đơn thuần, mà đã được dựng thành những thước phim lịch sử và viết thành sách Khoa học. Skyway được báo chí, truyền hình thường xuyên đưa tin suốt nhiều năm qua ca ngợi về mô hình Giao thông công nghệ hiện đại thế hệ mới của Tương lai, tiết kiệm thân thiện Môi trường. Dự án Skyway đã đạt nhiều giải thưởng lớn uy tín về giao thông và khoa học, các chứng nhận văn bằng của nhiều Quốc gia. ​ Đây là Công nghệ giao thông độc quyền, chi phí rẻ, tốc độ cao mà Thế giới đang hướng tới. Tốc độ vận hành tối đa 100 - 150 km/1h (nội thành), 400 - 500 km/h (ngoại thành, liên tỉnh).

tiger

Ngày 19 tháng 6 năm 2010, Quốc hội Việt Nam khóa XII đã bỏ phiếu bác bỏ dự án đường sắt cao tốc. Bây giờ Quốc hội khóa XIV lại cho ý kiến về đường sắt cao tốc Bắc Nam, như vậy có phải đã làm mất thời cơ và làm chậm 10 năm không? Bao giờ VN mới có đường sắt cao tốc như các nước trên thế giới?

son ngoc nguyen

Xin hãy mời nhà thầu của Nhật Bản. Vì nhà thầu nhật bản làm tiến độ nhanh mà chuẩn xác. Chất lượng thì không cần bàn cãi. Tuy có đắt hơn so với nhà thầu Trung Quốc. Nhưng về lâu dài thì Nhật vãn là số 1.

a

Sau không cho tư nhân đầu tư và tự ý thu phí, như vậy nhà nước không cần đầu tư chỉ cần hỗ trợ họ về chính sách mà Quốc gia được lợi nhiều, kêu gọi cả các nhà đầu tư nước ngoài năng lực mạnh có uy tín.

Hồ Xuân Bính

Đường bộ, đường Hàng không làm được tại sao đường sắt lại không. Còn kêu gọi đầu tư ngành đường sắt lại ỳ ạch thờ ơ như vậy là sao...

hoàng xuân tính

Theo ý kiến tôi chúng ta làm được việc gì cho đất nước thì tốt việc đó, nhưng đừng nợ nhiều để nhân dân phải còng lưng làm trả nợ, rồi người dân sẻ khổ mải

BẠN CÓ THỂ QUAN TÂM